Gastroözofageal reflü (GÖR) Nedir?

Çocuklarda Gastroözofageal Reflü (GÖR) Nedir?

Gastroözofageal reflü (GÖR), çocuklarda mide içeriğinin istemsiz bir şekilde yemek borusuna geri kaçması olarak tanımlanan bir sağlık sorunudur. Çocukluk döneminde görülen reflü mekanizmaları, yetişkinlere kıyasla çok daha karmaşık bir yapıya sahiptir. Bu durum, hem sağlıklı gelişim gösteren çocuklarda hem de eşlik eden farklı sağlık sorunları olan bireylerde farklı klinik tablolarla seyredebilir.

Çocuklarda Reflü Belirtileri ve Risk Grupları

Patolojik reflü, çocuklarda özellikle nörolojik hastalığı bulunan bireylerde daha sık gözlemlenir. Bu gruptaki çocuklarda reflüye ek olarak yutma güçlüğü, spastik görünüm ve artmış hıçkırma refleksi gibi semptomlar eşlik eder. Nörolojik sorunları olan çocuklarda mide boşalma süresi uzamış, yemek borusunun hareket kabiliyeti ise azalmıştır.

Normal gelişim gösteren çocuklarda ise reflü hastalığı kendisini şu belirtilerle gösterebilir:

• Reaktif hava yolları ve astım şikayetleri,
• Sık tekrarlayan zatürre (pnomöni) atakları,
• Büyüme ve gelişme geriliği,
• Huzursuzluk ve yemek yemeye karşı isteksizlik,
• Göğüs yanması ve yemek yerken ağrı hissi,
• Kanlı kusma.

Nörolojik hastalığı olan çocuklarda görülen sürekli kasılmalar reflüyü tetikleyerek hastanın kalori ihtiyacını artırır. Reflü kaynaklı yetersiz beslenme, yaşam kalitesini ciddi oranda düşürdüğü için bu hastalarda tedavi hayati önem taşır.

Ameliyatsız Reflü Tedavisi ve Alınacak Önlemler

Reflü tedavisinde öncelikli yaklaşım, cerrahi olmayan yöntemlerle semptomları kontrol altına almaktır. Bebeklerde ve çocuklarda uygulanabilecek yaşam tarzı değişiklikleri şunlardır:

1. Beslenme Düzenlemesi: Daha koyu kıvamlı mamaların tercih edilmesi.
2. Pozisyonlama: Bebeğin dik beslenmesi ve yüzükoyun yatırılması.
3. Öğün Kontrolü: Az miktarda ancak sık aralıklarla besleme yapılması.

Eğer bu önlemlere rağmen kusmalar devam ederse, mide boşaltımını hızlandıran ve mide asit salgısını azaltan ilaçlar tedavi protokolüne eklenir.

Cerrahi Tedavi Ne Zaman Gereklidir?

Medikal tedaviye (ilaç tedavisine) yanıt alınamayan vakalarda cerrahi müdahale gündeme gelir. Cerrahi tedavi endikasyonları şunlardır:

• İlaç tedavisine rağmen çocuğun kilo alamaması,
• Solunum durması (apne) nöbetlerinin yaşanması,
• Yemek borusu tahrişine bağlı kanama, darlık veya şiddetli kansızlık,
• Büyük çocuklarda iştahsızlık, kilo kaybı ve göğüs ağrıları,
• Akciğerlere mide içeriği kaçması sonucu oluşan tekrarlayan enfeksiyonlar,
• Mide fıtığı saptanması.

Laparoskopik Nissen Fundoplikasyonu ve Başarı Oranları

Çocuklarda reflü cerrahisinde modern tıp yöntemleri, erişkin uygulamalarıyla benzerlik gösterir. Günümüzde laparoskopik (kapalı) ameliyat yöntemleri ilk seçenek olarak değerlendirilmektedir. En yaygın uygulanan teknik Laparoskopik Nissen Fundoplikasyonu'dur.

Ameliyat sonrası süreçte; gaz sıkışması, hızlı mide boşalmasına bağlı hazımsızlık, kusamama veya küçük porsiyonlarla doyma gibi şikayetler görülebilir. Ancak bu durumlar genellikle 6 ay içerisinde kendiliğinden ortadan kalkmaktadır.