Çocuklarda görülen kalp hastalıkları!
İçerik yapay zeka ile optimize edilmiştir
Çocuklarda Kalp Hastalıkları ve Sınıflandırılması
Çocukluk çağında karşılaşılan kalp hastalıkları, tıbbi açıdan üç temel kategori altında incelenmektedir. Bu gruplar; doğuştan kalp hastalıkları, sonradan oluşan (edinsel) kalp hastalıkları ile ritm ve ileti bozuklukları olarak sınıflandırılır. Her bir hastalık grubu, ortaya çıkış dönemi ve klinik seyri açısından farklı özellikler göstermektedir.
Doğuştan Kalp Hastalıkları ve Görülme Sıklığı
Doğuştan kalp hastalıkları, en sık rastlanan konjenital anomaliler arasında yer almaktadır. İstatistiksel verilere göre, her 1000 canlı doğumdan 8'inde, yani yaklaşık %1 oranında kalp hastalığı görülmektedir. Türkiye özelinde değerlendirildiğinde, her yıl ortalama 12.000 ile 13.000 arasında bebek kalp hastası olarak dünyaya gelmektedir.
Bu hastalıklar, anne karnındaki organ gelişimi sürecinde meydana gelen yapısal bozukluklardır. Başlıca görülen anomaliler şunlardır:
- Kalp kulakçıkları veya karıncıkları arasındaki bölmelerde bulunan delikler,
- Kalbe gelen veya kalpten çıkan damarların anormal pozisyonları,
- Ana damar kapakçıklarında veya kalp odacıklarını bağlayan kapaklardaki darlık ve yetmezlikler,
- Kalp kasını besleyen koroner damar anomalileri.
Sonradan Oluşan (Edinsel) Kalp Hastalıkları
Edinsel kalp hastalıkları arasında en yaygın olanı romatizmal kalp hastalıklarıdır. Genellikle 5-15 yaş grubundaki çocuklarda, A grubu beta hemolitik streptokokların neden olduğu boğaz enfeksiyonundan 2-4 hafta sonra gelişir. Bu süreçte kalp kapakları, kalp kası ve bazen dış zar etkilenerek kalıcı hasarlar oluşabilmektedir.
Diğer edinsel kalp hastalıkları ise şu şekilde kategorize edilebilir:
| Hastalık Türü | Etkilenen Bölge ve Belirtiler |
|---|---|
| Viral Enfeksiyonlar | Kabakulak, kızamıkçık ve suçiçeği sonrası kalp kası ve zarı tutulumu. |
| Kawasaki Hastalığı | 5 yaş altı çocuklarda koroner damarları tutan, 5 günden uzun süren ateş ve döküntü. |
Ritm ve İleti Bozuklukları
Kalbin elektriksel sistemindeki aksaklıklar sonucu oluşan ritm ve ileti bozuklukları, çocuklarda yetişkinlere oranla daha az görülür. Bu bozukluklar iyi huylu olabileceği gibi; kalp yetmezliği, bayılma ve ani ölüm riski taşıyan ciddi tablolarla da seyredebilir. Genellikle doğuştan gelen bir bozukluğa veya geçirilmiş kalp ameliyatlarına bağlı gelişse de bazen hiçbir nedene bağlı olmadan da ortaya çıkabilir.
Çocuklarda ritm bozukluğuna işaret edebilecek belirtiler şunlardır:
- Çabuk yorulma ve halsizlik,
- Aşırı terleme ve huzursuzluk,
- Bebeklerde beslenme güçlüğü,
- Gece uyku bozuklukları.
Kalp Hastalıklarının Nedenleri ve Risk Faktörleri
Doğuştan kalp hastalıklarının birçoğunda kesin neden bilinmemekle birlikte, hamilelik dönemindeki bazı faktörler riski artırmaktadır. Alkol, uyuşturucu kullanımı, röntgen ışınlarına maruz kalma ve bazı ilaçlar önemli risk faktörleridir. Ayrıca annenin insülin bağımlı diyabet hastası olması, riski yaklaşık 5 kat artırmaktadır.
Genetik ve çevresel etkiler şu şekilde özetlenebilir:
- Viral Enfeksiyonlar: Gebeliğin ilk üç ayında geçirilen kızamıkçık yapısal bozukluklara, son üç ayda ise kalp kası bozukluklarına yol açabilir.
- Kromozom Bozuklukları: Down Sendromu, Trizomi 13 ve Trizomi 18 gibi durumlarda kalp hastalığı riski çok yüksektir.
- Aile Öyküsü: Ailede veya annede doğuştan kalp hastalığı bulunması, yeni doğacak bebekte hastalık riskini %2 oranında artırmaktadır.
