ADET DÜZENSİZLİĞİ, PREMENSTRUEL SENDROM (PMS) ve NÖRALTERAPİ
İçerik yapay zeka ile optimize edilmiştir
Adet Düzensizliği ve Menstürel Siklus Hakkında Bilinmesi Gerekenler
İlk adet kanamasından menopoza kadar geçen süreçte, üremeye yönelik her ay tekrarlayan hormonal değişiklikler ve kanamalarla karakterize sürece menstürel siklus adı verilir. Bu periyodik döngü, başta genital sistem olmak üzere tüm organizmayı etkileyen karmaşık bir yapıdır. Normal bir menstürel döngünün başlangıcı, adet kanamasının ilk günü olarak kabul edilir.
Sağlıklı bir menstürel döngü genellikle 28+/-7 gün sürer. Ortalama kanama süresi 5+/-3 gün olup, bir dönem boyunca kaybedilen kan miktarı yaklaşık 30 ml (20-80 ml) civarındadır. İlk menstürasyon kanaması (menarş) genellikle 13 (8-16) yaş aralığında gerçekleşir. Menarştan sonraki ilk 12-18 aylık dönemde görülen adetler genellikle düzensiz ve yumurtlamasız seyredebilir.
Normal Bir Adet Döngüsünü Oluşturan Temel Faktörler
Sağlıklı bir adet düzeninin oluşabilmesi için vücuttaki dört ana faktörün uyum içinde çalışması gerekir. Bu sistemlerden herhangi birinde meydana gelen aksaklık, adet düzensizliği olarak karşımıza çıkar:
- Hipotalamus
- Hipofiz
- Yumurtalık
- Rahim
Menstürel Siklus Bozuklukları ve Tanımları
Adet düzensizlikleri, kanamanın sıklığına, miktarına ve süresine göre farklı tıbbi terimlerle tanımlanır. Yaygın görülen bozukluklar şunlardır:
| Terim | Tanımı |
|---|---|
| Oligomenore | 35 günden uzun aralıklarla oluşan düzensiz kanamalar. |
| Polimenore | 21 günden kısa aralıklarla oluşan düzenli kanamalar. |
| Hipomenore | Menstürel kanama miktarının normalden az olması. |
| Hipermenore | Kanama miktarının fazla, süresinin normal olması. |
| Menoraji | Menstürel kanama süresinin uzaması. |
| Metroraji | Düzensiz aralıklarla oluşan kanamalar. |
| Menometroraji | Düzensiz aralıklarla oluşan bol miktarda kanama. |
| Spotting | Genellikle hormonal bozukluk veya RİA kaynaklı lekelenmeler. |
| Jüvenil Kanama | Menarş döneminde görülen yumurtlama sorununa bağlı kanamalar. |
Anormal Vajinal Kanamaların Nedenleri
Anormal vajinal kanamalar temel olarak organik nedenler ve disfonksiyonel uterin kanamalar olarak iki ana grupta incelenir.
Organik Nedenler
Bu gruptaki kanamalar fiziksel bir nedene veya hastalığa bağlıdır. Başlıca organik nedenler şunlardır:
- RİA (Spiral) kullanımı ve bazı ilaçlar.
- Abortus (düşük) ve ektopik gebelik (dış gebelik).
- Karaciğer, böbrek, kan ve tiroit hastalıkları.
- Rahim ağzı veya rahim içindeki polip ve myom yapıları.
- Travmaya bağlı yırtıklar ve trofoblastik hastalıklar.
Disfonksiyonel Kanamalar
Herhangi bir organik nedene bağlı olmayan normal dışı rahim kanamalarıdır. Adet düzensizliklerinin %90'ı anovulatuvar (yumurtlama fonksiyon bozukluğu) kaynaklıdır ve genellikle menarş sonrası veya menopoz öncesi görülür. Kalan %10'luk kesim ise 30-40'lı yaşlarda görülen yumurtlamalı kanamalardır.
Adet Düzensizliği Tedavi Yaklaşımları
Tedavi süreci tamamen kanamanın altında yatan nedene göre planlanır. Organik bir neden veya endometrial hiperplazi tespit edilirse, doğrudan bu sorunu gidermeye yönelik tedaviler uygulanır.
Eğer organik bir neden bulunamıyorsa ve durum psikojenik veya tespit edilemeyen hormonal bir bozukluktan kaynaklanıyorsa, Hormonal Aksı Düzenleyen NÖRALTERAPİ yöntemi faydalı olabilmektedir. Tanı aşamasında jinekolojik muayene ve ultrasonografi kritik öneme sahiptir.
Premenstürel Sendrom (PMS): Adet Öncesi Gerginlik
Menstürel siklusun ikinci yarısında başlayan ve kanama ile birlikte sona eren, günlük aktiviteyi engelleyecek düzeydeki rahatsızlıklara Premenstürel Sendrom (PMS) denir. Kadınların %30-50'sinde görülen bu psikonöroendokrin bozukluk, genellikle 25-35 yaş aralığında yoğunlaşır.
En sık görülen PMS belirtileri:
- Memelerde ağrı ve hassasiyet.
- Vücutta su toplanması (ödem) ve karın şişliği.
- İştah değişiklikleri ve ruhsal dengesizlikler.
PMS Tanı Kriterleri ve Tedavisi
Bir durumun PMS olarak tanımlanabilmesi için şikayetlerin adet döneminin ikinci yarısında ortaya çıkması, ilk yarıda en az bir haftalık şikayetsiz dönem olması ve belirtilerin ardışık 3 ay boyunca tekrarlaması gerekir.
Tedavide Nöraterapi başta olmak üzere; B6 vitamini, düzenli egzersiz, sıvı-elektrolit dengesinin korunması ve tuz tüketiminin azaltılması önerilen yöntemler arasındadır.
