ROMATOİD ARTRİTTE İÇ ORGAN TUTULUMU

Romatoid Artrit Sadece Bir Eklem Hastalığı mıdır?

Temelde bir eklem hastalığı olarak kabul edilen romatizmal hastalıklar, tıptaki teknik gelişmelerle birlikte vücudun birçok farklı organını etkileyebilen sistemik süreçler olarak tanımlanmaktadır. Bu durum, özellikle Romatoid Artrit (RA) tanısı alan hastalar için büyük önem taşır. Hastalık ilerledikçe eklemlerin ötesine geçerek kan değerlerinden hayati organlara kadar geniş bir yelpazede tutulum gösterebilir.

Romatoid Artritte Anemi ve Kan Değerleri İlişkisi

Kansızlık (Anemi), Romatoid Artrit hastalarında iltihabi durumun şiddeti ile doğrudan orantılı bir seyir izler. Tıbbi literatürde kronik iltihap anemisi olarak adlandırılan bu durum, hastalığın aktivitesi arttıkça derinleşir.

• Hastalık Şiddeti: Anemi, RA'li hastalarda hastalığın şiddetini belirleyen kritik bir ölçüt olarak kabul edilir.
• Demir Eksikliği: İltihap düzeyi yükseldikçe basit kansızlığın yanına demir eksikliği de eklenebilir.
• Tedavi Yaklaşımı: Anemiyi gidermek için öncelikle romatizmal iltihabın yatıştırılması gerekir; zira hastalık kontrol altına alınmadıkça anemi tedavisi sonuçsuz kalacaktır.
• Hücresel Değişimler: Kan sayımında beyaz küre (özellikle nötrofil) düşüklüğü görülebilir. Bu durum ya ilaç yan etkisidir ya da RA'in özel bir alt grubuyla ilişkilidir.
• Trombosit Seviyesi: Kan pıhtılaşmasında rol oynayan trombosit sayısı, iltihap şiddetine paralel olarak artarak 400.000-500.000 seviyelerini aşabilir.

Romatoid Artritte Kalp Tutulumu ve Risk Faktörleri

Akut eklem romatizmasında görülen ağır kalp kapakçığı hasarları, Romatoid Artrit vakalarında aynı oranda risk teşkil etmez. Ancak son 15 yılda yapılan çalışmalar, RA'in koroner kalp hastalıkları üzerindeki etkisini net bir şekilde ortaya koymuştur.

Romatizmal iltihap, koroner kalp hastalığının tetikçisi olabilmektedir. Bu nedenle romatizmal iltihabın etkin şekilde baskılanması, hastaları kalp damar hastalıklarından korumada hayati bir rol oynar. Kapak tutulumu görülse dahi, bu durum genellikle önemli klinik sonuçlara yol açmamaktadır.

Akciğer Tutulumu ve Tanı Yöntemleri

Romatizmal hastalıklarda akciğer bulguları; akciğer tomografisi ve perfüzyon sintigrafisi gibi gelişmiş teknikler sayesinde artık daha net teşhis edilebilmektedir. RA takibinde akciğer sağlığı şu nedenlerle daima göz önünde bulundurulmalıdır:

1. Akciğer Fibrozisi: Akciğer bağ dokusunun sertleşmesi olarak bilinen bu durum, akciğer kapasitesini düşürerek yaşam kalitesini tehdit eder.
2. İlaç Etkileri: Hastalığın kendisi kadar, tedavide kullanılan Methotrexate gibi uzun vadeli ilaçlar da akciğer tutulumuna yol açabilir.
3. Biyolojik Ajanlar: Son yıllarda kullanılan biyolojik ajanlar, tüberküloz (verem) riski nedeniyle akciğer takibini zorunlu kılmaktadır.

Göz Tutulumu ve Vaskülit Belirtileri

Romatizmal hastalıkların birçoğu vaskülit adı verilen damar iltihabı ile seyreder. Bu durum en kolay gözlenebilen organlar olan göz ve deride belirti verir.

Farklı romatizmal hastalıklar farklı göz tutulumları sergilese de, Romatoid Artrit hastalarında düzenli göz muayenesi erken teşhis için kritik öneme sahiptir.