Gastroskopi (veya daha çok kullanılan şekliyle endoskopi) hakkında...

İçerik yapay zeka ile optimize edilmiştir
Endoskopi Nedir? Modern Tıpta Teşhis ve Tedavi Yöntemleri
Endoskopi, ucunda ışıklı bir kamera bulunan, kıvrılabilen özel bir cihaz yardımıyla vücut içerisindeki içi boşluklu organların detaylı olarak görüntülenmesi işlemidir. Bu yöntem, sindirim sistemi hastalıklarının teşhisinde altın standart olarak kabul edilmektedir. İşlemin uygulandığı bölgeye göre farklı isimlendirmeler mevcuttur.
Ağız yoluyla girilerek yemek borusu, mide ve on iki parmak bağırsağının incelenmesine gastroskopi adı verilir. Kalın bağırsak ve ince bağırsağın son kısmının incelenmesi işlemi ise kolonoskopi olarak tanımlanmaktadır. Günümüzde bu yöntemler sadece teşhis koymak amacıyla değil, aynı zamanda birçok hastalığın cerrahi müdahaleye gerek kalmadan tedavi edilmesi amacıyla da yaygın olarak kullanılmaktadır.
Gastroskopi Hazırlığı Nasıl Olmalıdır?
Başarılı ve net bir görüntüleme yapılabilmesi için hastanın mide ve on iki parmak bağırsağının boş olması kritik önem taşır. Bu nedenle işlemden yaklaşık 7-8 saat öncesinden itibaren yeme ve içme faaliyetleri tamamen durdurulmalıdır.
İşlem öncesinde uzman hekim tarafından gerçekleştirilen ayrıntılı bir muayene ve anamnez (hasta öyküsü) süreci gereklidir. Bu aşamada hastanın mevcut yandaş hastalıkları ve düzenli kullandığı ilaçlar titizlikle sorgulanmalıdır. Özellikle kan sulandırıcı veya benzeri etkisi olan bazı ilaçların, güvenli bir işlem için belirli bir süre önce kesilmesi gerekebilir.
Endoskopi ve Gastroskopi Kimlere Yapılmalıdır?
Dünya Sağlık Örgütü (WHO) verilerine göre, herhangi bir şikayet olmasa dahi 45 yaşından sonra tüm bireylerin en az bir kez gastroskopi yaptırması önerilmektedir. Kolonoskopi için ise bu sınır 50 yaş olarak belirlenmiştir. Rutin kontrollerin dışında, aşağıdaki belirtilerin varlığında vakit kaybetmeden uzman bir hekime başvurulmalıdır:
- Yutma güçlüğü (katı ve sıvı gıdalarda zorlanma),
- Ağrılı yutma ve gıdaların boğazda takılma hissi,
- Tıbbi tedaviye rağmen geçmeyen ekşime ve yanma şikayetleri,
- Karnın üst bölgesinde kronik şişkinlik ve ağrı,
- Tedaviye dirençli kansızlık ve nedeni bilinmeyen ani kilo kayıpları,
- Kahve telvesi şeklinde veya kırmızı renkli kan kusma,
- Büyük abdestin katran renginde (siyah) olması,
- Ağıza acı su gelmesi, sebebi açıklanamayan bulantı ve kusmalar.
Tedavi Amaçlı Yapılan Gastroskopik Girişimler
Gastroskopi, sadece bir görüntüleme yöntemi değil, aynı zamanda birçok patolojinin tedavisinde kullanılan etkili bir girişimsel yöntemdir. Başarıyla uygulanan tedavi edici işlemler şunlardır:
| İşlem Türü | Uygulama Amacı |
|---|---|
| Varis Tedavisi | Varis kaynaklı kanamaların durdurulması |
| Mide Kanaması Müdahalesi | Varis dışı nedenlerle oluşan mide kanamalarının tedavisi |
| Darlık Genişletme | Yemek borusu ve mide darlıklarının açılması |
| Polip ve Tümör Alımı | Mide polipleri ve erken evre tümörlerin çıkarılması |
| Stent Uygulamaları | Tıkayıcı yemek borusu ve mide tümörlerinde kanalın açılması |
| PEG İşlemi | Beslenme amacıyla mideye tüp yerleştirilmesi |
Özellikle PEG (Perkütan Endoskopik Gastrostomi) işlemi, ağız yoluyla beslenemeyen hastalar için en sık başvurulan ve konfor sağlayan tedavi yöntemlerinden biridir.



