Tüberküloz (verem) hastalığında sık sorulan sorular
Tüberküloz (verem) hastalığında sık sorulan sorular

Soru 1: Tüberküloz hastası hastanede yatarak mı tedavi edilmelidir?

Yanıt: Her hastanın mutlaka yatırılması gerekmez. Bilimsel olarak, hastanede veya ayaktan tedavi edilen hastalar arasında, hastalık iyileşmesi ve bulaştırıcılık açısından fark olmadığı görülmüştür. Ancak genel durumu bozuk, yaygın hastalığı olan, aşırı kan tükürmesi olan, ek medikal problemi olan, ilaç yan etkisi çıkan ve tedaviye uyumsuz olan hastaların hastaneye yatırılarak tedavi edilmesi gerekir.

Soru 2: Bulaştırıcılık ne kadar sürer?
Yanıt: İlaç tedavisine başlandıktan sonra bulaştırıcılık hızla kaybolur. Eğer kullanılan ilaçlar etkili ise tedaviden 2-3 hafta sonra bulaştırıcılık büyük oranda yok olur.

Soru 3: Tüberküloz hastasının yakın çevresindekiler ne yapmalıdır?
Yanıt: Verem Savaş Dispanserine kontrole gitmelidir. Dispanserde yapılan kontrol sonrasında gerek görülen kişiler koruyucu tedavi almalıdır. Koruyucu tedavi de Verem Savaş Dispanserleri tarafından ücretsiz olarak verilmektedir.

Soru 4: Tüberküloz tedavisinin yan etkileri var mıdır? Yan etki çıkması halinde ne yapılmalıdır?
Yanıt: Tedavi sırasında yan etkiler ortaya çıkabilir. En sık görülen yan etkiler, cilt döküntüsü, kaşıntı, iştahsızlık, bulantı, kusma, karın ağrısı ve görme bozukluğudur. Bu durumların ortaya çıkması halinde ilaçları derhal kesmeli ve doktorunuza başvurmalısınız. Tedavinin temel ilaçlarından biri olan rifampisin, idrar, göz yaşı ve büyük abdesti turuncuya boyayabilir. Endişelenecek bir durum değildir.

Soru 5 : Doğum kontrol haplarının tüberküloz ilaçları ile etkileşimi var mıdır?
Yanıt: Evet. Rifampisin adlı ilaç doğum kontrol haplarının etkinliğini azaltır. Bu nedenle ya farklı bir yöntemle korunmalı ya da doktorunuza danışarak östrojen içeriği yüksek olan doğum kontrol haplarından kullanmalısınız.

Soru 6 : Tüberküloz tedavisi ile birlikte vitamin kullanmak gerekir mi?
Yanıt: Elli yaş üstü kişilerde, şeker hastalığı olanlarda, alkolizm öyküsü olanlarda, hamilelerde tüberküloz ilaçları ile birlikte B6 vitamini alınması gerekir.

Soru 7: Tüberküloz tedavisi başarısında beslenmenin önemi nedir?
Yanıt: Sağlıklı kişiler için gereken düzenli ve yeterli beslenme tüberküloz hastaları için de geçerlidir. Tedavi başarısında temel olan ilaç tedavisidir.

Soru 8: Verem aşısı (BCG) tüberküloz hastalığından korur mu?
Yanıt: Verem aşısı çocuk yaş grubuna uygulanan bir aşıdır. Çocuklarda akciğer tüberkülozundan değil, tüberkülozun ciddi formları olan kanla yayılan (milier) ve beyin zarını tutan (menenjit) tüberkülozu önler. Erişkinlerde hastalık için koruyucu değildir.

Soru 9: Tüberküloz hastası evde nasıl ve nerede yaşamalıdır?
Yanıt: Tüberküloz hastası güneş gören ve sık havalandırılabilen bir odada kalmalıdır. Öksürürken, hapşırırken, konuşurken ağız ve burnunu kapatmalıdır.

Soru 10: Tüberküloz tedavisi sürerken çalışılabilir mi?
Yanıt: Fiziksel durumu uygun olan hastalar, balgamlarında tüberküloz basili olmadığı gösterildiğinde, ilaçları düzenli kullanmak koşuluyla çalışabilirler.

Soru 11: Tüberküloz cilt testi (PPD) nedir ? Kimlere yapılır ? Nasıl yorumlanır?
Yanıt: Tüberküloz cilt testi, tüberküloz basilinin hücre duvarından elde edilen ve antijenik özelliği olan bir proteinin, küçük bir iğne ile kol derisi içine uygulanması ve 2-3 gün sonra oluşan kabarıklığın değerlendirilmesi şeklinde yapılan bir testtir. Kabarıklığın oluşması tüberküloz basili ile karşılaşıldığını ve infeksiyon varlığını gösterir. Kabarıklık oluşmaması ise tüberküloz basili ile karşılaşılmadığı anlamına gelir.

Soru 12: Tüberküloz hastasının yapması gerekenler nelerdir?
Yanıt:

Tüberküloz ilaçları her gün düzenli olarak alınmalıdır.

Tüberküloz ilaçları alırken, doktora danışmadan başka ilaçlar kullanılmamalıdır.

İlaçlara bağlı yan etki oluşması durumunda en kısa sürede doktora gidilmelidir.

Tedavi süresince düzenli kontrollere gidilmelidir.

Kadın hastalar, gebelik, emzirme, doğum kontrol yöntemleri ile ilgili durumlarını doktorlarına bildirmelidir.

Sigara ve alkol kullanılmamalıdır.

Uzm. Dr. Sevin Karalar


İstanbul Göğüs Hastalıkları uzmanlarına ulaşmak icin tıklayın!